TRZECIE SPOTKANIE MEDYKÓW Z HISTORIĄ

9-10 LISTOPADA 2018 R

„Udział lekarzy w walce o Niepodległą” 
w 100-lecie odzyskania niepodległości

 

„Być zwyciężonym i nie ulec to zwycięstwo, zwyciężyć i spocząć na laurach to porażka, kto chce, ten może, kto chce, ten zwycięża, byle chcieć nie było kaprysem lub bez mocy”
Józef Piłsudski

   Ośrodek Historii Warmińsko-Mazurskiej Medycyny w ramach TRZECIEGO SPOTKANIA MEDYKÓW Z HISTORIĄ zorganizował Konferencję Naukową „Udział lekarzy w walce o Niepodległą”, która odbyła się w dniach 9 - 10 listopada 2018 roku w Muzeum Warmii i Mazur na olsztyńskim zamku i Warmińsko-Mazurskiej Izbie Lekarskiej w Olsztynie.
Konferencja została zorganizowana z okazji 100-tnej rocznicy odzyskania niepodległości. Poświęcona była lekarzom i ich roli w odzyskaniu przez Polskę niezależności i suwerenności po latach zaborów. 
   Zgromadziła ona wielu uczestników również koleżanki i kolegów z innych izb lekarskich.
   Uroczystego otwarcia konferencji w Sali Kopernikowskiej Muzeum Warmii i Mazur dokonali dr Anna Lella-Prezes ORL Warmińsko-Mazurskiej Izby Lekarskiej i dr n.med. Jan Zygmun
   Trusewicz Przewodniczący Ośrodka Historii Warmińsko-Mazurskiej Medycyny. 
   Zaproszeni goście, gratulowali wspaniałego pomysłu uczczenia Jubileuszu Odzyskania Niepodległości, zaznaczyli, że była to jedyna konferencja historyczna w regionie zorganizowana z okazji tego wspaniałego Jubileuszu i jedyna w kraju ukazująca rolę lekarzy w walce o niepodległość Polski. 
   Konferencję zainaugurował poprowadzony przez profesora historii UWM, Dyrektora Archiwum Państwowego w Olsztynie Norberta Kasparka i dr n.med. Jana Zygmunta Trusewicza ciekawy wykład pt. Naczelny Wódz, pierwszy żołnierz Rzeczypospolitej okiem historyka i lekarza. Wykład miał nietypowy przebieg, historyk i lekarz, w formie dyskusji, przedstawili szerzej nieznane fakty historyczno-medyczne z biografii Marszałka. Zaprezentowane zdarzenia i „ciekawostki” świadczą o tym, że medycy i medycyna były ważne w życiu Józefa Piłsudskiego. 
   Następnie Pani Prezes dr Anna Lella dokonała otwarcia wystawy przygotowanej przez Muzeum Warmii i Mazur pt. Dr Jan Janowicz-żołnierz walczący o Niepodległą, pionier służby zdrowia w polskim Olsztynie i regionie Warmińsko-Mazurskim, a Pani dr Małgorzata Gałęziowska kustosz dyplomowany, Kierownik Działu Historii i Etnografii Muzeum Warmii i Mazur w ciekawy sposób przedstawiła eksponaty wystawy. Warto wspomnieć, że dr Jan Janowicz studiował w Dorpacie. W1917 roku został powołany do służby w Armii Carskiej ale już tego samego roku wstąpił do I Korpusu Polskiego. Jako lekarz pułkowy brał udział w wojnie polsko-ukraińskiej i polsko-bolszewickiej w różnych formacjach wojska polskiego. W czasie walk wyróżnił się męstwem i odwagą, za co dwukrotnie odznaczony został Krzyżem Walecznych. Po zakończeniu służby wojskowej rozpoczął służbę chirurgiczną. Był jednym z najlepszych chirurgów przedwojennego Wilna a po 1945 roku tworzył polską medycynę na Warmii i Mazurach. Dr Jana Janowicza często określa się ojcem olsztyńskiej hirurgii.
   Kolejnym punktem inauguracji konferencji była przygotowana przez dr Jarosława Waneckiego przedstawiciela NIL prezentacja książki Ecce Medicus. 

   Zakończenie pierwszego dnia konferencji było wyjątkowe: występ Chóru Warmińsko-Mazurskiej Izby Lekarskiej „Medici pro Musica” i wspólne śpiewanie patriotycznych pieśni. Koledzy lekarze i zaproszeni goście korzystając ze specjalnie przygotowanych na ten uroczysty dzień śpiewników, zaśpiewali najbardziej znane pieśni patriotyczne. Zamek w Olsztynie tego wieczoru rozbrzmiewał niepodległościowymi melodiami. Jak relacjonowali, ze wzruszeniem, uczestnicy, po raz pierwszy od wielu lat mięli przyjemność zanucić te wszystkim znane pieśni.
   Drugiego dnia 10 listopada w Domu Lekarza rozpoczęły się sesje naukowe.
   W I Sesji Dziekan Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie profesor Andrzej Szmyt przedstawił tło historyczne, sytuację geopolityczną w ówczesnej Europie w referacie pt. Kluczowe decyzje geopolityczne, które zaważyły na losach Polski. Następnie profesor Andrzej Pucher z Uniwerystetu Medycznego w Poznaniu zaprezentował wykład: Generał, lekarz prof. Wierzejewski-ojciec polskiej ortopedii, oddający w pełni zasługi profesora jako żołnierza i jako lekarza. Dr n.med.Jan Rauch, stomatolog, członek Komitetu ds. Działań Charytatywnych i Historii Polskiego Towarzystwa Stomatologicznego. w ciekawej prezentacji przedstawił: Udział lekarzy dentystów oraz całego środowiska dentystycznego w podtrzymywaniu polskości w czasie zaborów oraz w odzyskaniu niepodległości w roku 1918

   II Sesję Naukową rozpoczęło wystąpienie historyka profesora UWM Dariusza Radziwiłłowicza, który w interesującym wykładzie przedstawił początki walk o niepodległość: Pierwsza kadrowa-początek walki Polaków o wolną ojczyznę. Po czym dr Sławomir Maksymowicz z Archiwum Państwowego w Olsztynie głosił referat: Lekarze w armii Hallera i legionach J.Piłsudskiego, natomiast dr n. med. Leonard Januszko reprezentujący Ośrodek Historii Warmińsko Mazurskiej Medycyny nakreślił sylwetkę światowej sławy chirurga i żołnierza: Profesor Rydygier-wybitny chirurg, obrońca Lwowa
   III Sesję rozpoczął profesor historii UWM Roman Jurkowski wykładem: Odradzanie się państwa polskiego. W ciekawy sposób przedstawił trudności powstawania państwowości i determinację Polaków w tworzenia państwa demokratycznego. Równie interesujący był wykład Pani dr n .med. Magdaleny Grassmann-Kierownik Samodzielnej Pracowni Historii Medycyny i Farmacji Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku : Polski Biały Krzyż i jego rola w odzyskaniu niepodległości Polski. Pani doktor przedstawiła nieznane fakty powstania organizacji pomagającej rannym żołnierzom i organizującej pomoc sanitarną w odradzającej się Polsce a założonej przez Helenę Paderewską - żonę pianisty, kompozytora i premiera Ignacego Paderewskiego. Sesje naukowe zakończył wykład dr n. med. Roberta Budkiewicza członka Ośrodka Historii Warmińsko-Mazurskiej Medycyny: Bolesław Wieniawa-Długoszowski – lekarz, żołnierz, dyplomata. Niezwykle ciekawa opowieść o człowieku, który z bożyszcza tłumów stał się żołnierzem walczącym o wolną Polskę i był oddanym Piłsudskiemu aż do końca jego dni.
   W tej Sesji zgłoszono jeszcze jeden referat dr n. med. Mariana Łysiaka i dr n. hum. Kazimierza Przybyszewskiego z Kujawsko-Pomorskiej Izby Lekarskiej: Stefan Bogusławski-pułkownik, lekarz”. Niestety z przyczyn obiektywnych nie mógł on być zaprezentowany.
   Podczas konferencji miało miejsce ważne dla warmińsko-mazurskiego środowiska lekarzy i lekarzy dentystów wydarzenie. Z inicjatywy Przewodniczącego Ośrodka Historii Warmińsko-Mazurskiej Medycyny dr n. med. Zygmunt Trusewicza przygotowana została tablica pamiątkowa, która w wyjątkowym Jubileuszu 100 lecia Odzyskania Niepodległości jest trwałym symbolem pamięci i hołdu lekarzom walczącym o niepodległość a także lekarzom pionierom polskiej medycyny na Warmii i Mazurach.
   Uroczystego odsłonięcia tablicy dokonała dr Anna Lella- Prezes ORL, Artur Chojecki -Wojewoda Warmińsko-Mazurski i nestor lekarzy dr n.med. Leonard Januszko. 
   W czasie Konferencji w Izbie Lekarskiej prezentowana była także wystawa poświęcona znanym lekarzom walczącym o niepodległość a w okresie międzywojennym piastującym wysokie i odpowiedzialne stanowiska w II Rzeczypospolitej. Przedstawiono dr Felicja Sławoj-Składkowskiego, dr Bolesława Wieniawę-Długoszewskiego, dr Marcina Woyczyńskiego, dr Stanisława Roupertta i dr Jana Janowicza. Wystawę przygotował Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Olsztynie.
   Dziś można powiedzieć, że godnie uczciliśmy Jubileusz 100 lecia Odzyskania Niepodległości.

dr n.med. Jan Zygmunt Trusewicz
Przewodniczący Ośrodka Historii Warmińsko-Mazurskiej Medycyny

Autor: Michał Trusewicz
Autor: Michał Trusewicz
Autor: Michał Trusewicz
Autor: Michał Trusewicz
Close Menu